Tết Trung Quốc (春节): ngày nào, đón thế nào, có giống Tết Việt không

24 tháng 10, 2026 · 7 phút đọc

Tết Trung Quốc là ngày lễ lớn nhất trong năm của người Trung Quốc, cũng như Tết Nguyên Đán với người Việt. Tiếng Trung gọi nó là 春节 (Chūnjié, Hán-Việt “Xuân tiết”), hay đơn giản là 过年 guònián — ăn Tết, đón Tết. Hai cái Tết dùng chung một lịch âm, nên phần lớn các năm rơi vào cùng một ngày, và nhiều phong tục giống nhau đến bất ngờ. Bên dưới: Tết Trung Quốc là ngày nào, người Trung Quốc đón Tết ra sao, chỗ nào giống, chỗ nào khác Tết Việt, và nói gì để chúc Tết.

Tết Trung Quốc 2027 là ngày nào

Tết tính theo âm lịch, nên mỗi năm một ngày khác: mùng Một tháng Giêng là ngày trăng non, rơi vào khoảng từ 21/1 đến 20/2 dương lịch. Năm 2026, năm Bính Ngọ, kéo dài đến 5/2/2027; Tết 2027 rơi vào thứ Bảy, 6/2/2027, mở đầu năm Đinh Mùi. Các năm tiếp theo:

Có giống Tết Việt Nam không? Về ngày, gần như luôn trùng: cả hai đều là mùng Một tháng Giêng âm lịch. Chỉ thỉnh thoảng hai nước lệch nhau một ngày, vì Việt Nam tính lịch theo múi giờ UTC+7, còn Trung Quốc theo UTC+8: khi trăng non rơi đúng quanh nửa đêm, hai bên có thể bắt đầu tháng ở hai ngày khác nhau. Về con giáp thì khác một chỗ: năm Mão của Việt Nam là năm con Mèo, còn ở Trung Quốc là năm con Thỏ 兔. Bảng tất cả các năm ở bài 12 con giáp tiếng Trung.

Ở Trung Quốc, kỳ nghỉ chính thức kéo dài khoảng một tuần, và lịch nghỉ cụ thể do Quốc vụ viện công bố vào cuối năm trước. Còn không khí Tết thì kéo dài hai tuần, đến Tết Nguyên Tiêu, rằm tháng Giêng.

Người Trung Quốc đón Tết thế nào: giống và khác Tết Việt

• Về quê ăn Tết. Ai cũng cố về nhà bố mẹ, giống hệt cảnh người Việt về quê dịp Tết, chỉ là ở quy mô hơn một tỷ người: đây là cuộc di chuyển lớn nhất thế giới, gọi là 春运 (chūnyùn, “xuân vận”). Vé tàu bán hết từ nhiều tuần trước.
• Ông Táo. Người Trung Quốc cũng tiễn Táo Quân: ngày 小年 (xiǎonián, “Tết nhỏ”), 23 tháng Chạp ở miền Bắc Trung Quốc, 24 ở miền Nam, họ cúng 灶王爷 (Zàowángyé), vua bếp, lên trời. Khác ở chỗ người Việt thả cá chép, còn người Trung Quốc hay cúng kẹo mạch nha để Táo Quân “ngọt miệng” khi tâu với Trời.
• Bữa cơm đêm giao thừa. Đêm 除夕 (chúxī, “trừ tịch”, như “đêm trừ tịch” trong tiếng Việt), cả nhà quây quần bên 年夜饭 niányèfàn — bữa cơm tất niên. Thay cho bánh chưng, miền Bắc Trung Quốc nhất định phải gói 饺子 jiǎozi — sủi cảo, và có 鱼 yú — cá: 鱼 yú đọc giống 余 yú “dư”, nên lời chúc 年年有余 (“niên niên hữu dư”) là “năm nào cũng dư dả”.
• Màu đỏ và câu đối. Theo truyền thuyết, con quái vật Niên, viết bằng đúng chữ 年 nián — năm, sợ màu đỏ và tiếng ồn. Vì thế nhà nào cũng treo đèn lồng đỏ, dán câu đối đỏ 春联 (chūnlián, “xuân liên”) hai bên cửa, như câu đối Tết ở Việt Nam, và đốt pháo lúc nửa đêm, ở nơi chưa cấm. Việt Nam đã cấm pháo nổ từ giữa những năm 1990, còn ở Trung Quốc nhiều thành phố lớn cũng cấm hoặc hạn chế.
• Lì xì. Người lớn tặng trẻ con và thanh niên chưa lập gia đình 红包 hóngbāo — bao lì xì, “bao đỏ”, đựng tiền. Tiền trong đó gọi là 压岁钱 yāsuìqián — tiền mừng tuổi, đúng như “tiền mừng tuổi” của người Việt. Ngày nay người ta còn gửi lì xì qua WeChat.
• Chữ 福 dán ngược. Trên cửa dán chữ 福 “phúc” lộn ngược: “ngược” (倒 dào) đọc giống “đến” (到 dào), nên 福倒了 nghe như “phúc đến rồi”. Chuyện chữ phúc có trong bài chữ phúc tiếng Trung.

• 快要过年了。kuàiyàoguòniánlesắp Tết rồi
• 你回家过年吗？nǐhuíjiāguòniánmabạn có về quê ăn Tết không?
• 我们全家都喜欢吃饺子。wǒmenquánjiādōuxǐhuanchījiǎozicả nhà mình đều thích ăn sủi cảo

Để ý câu thứ hai: 回家过年 là “về nhà ăn Tết”, và người Trung Quốc hỏi câu này trước Tết cũng nhiều như người Việt hỏi “Tết này có về quê không?”.

Chúc mừng năm mới tiếng Trung: những câu cần biết

• 新年快乐xīnniánkuàilèchúc mừng năm mới!
• 春节快乐chūnjiékuàilèchúc Tết vui vẻ!
• 过年好guòniánhǎoTết vui nhé!câu chào nhau trong những ngày Tết
• 恭喜发财gōngxǐfācáicung hỷ phát tài!
• 万事如意wànshìrúyìvạn sự như ý
• 身体健康shēntǐjiànkāngsức khỏe dồi dào

Nhiều câu bạn đã thuộc qua Hán-Việt, chỉ cần học cách đọc Phổ thông. Người ta thích xâu lời chúc thành chuỗi: 新年快乐，身体健康，万事如意！ Câu “chúc mừng năm mới” được phân tích kỹ, có ghi âm, ở trang chúc mừng năm mới tiếng Trung; đủ bộ lời chúc Tết theo chủ đề, cách đáp lại và chuyện kiêng kỵ ở bài lời chúc Tết tiếng Trung; lời chúc cho mọi dịp khác ở bài câu chúc tiếng Trung. Năm 2027 là năm con Dê.

Tết Nguyên Tiêu: rằm tháng Giêng

Ngày rằm, đêm trăng tròn đầu tiên của năm, là 元宵节 (Yuánxiāo jié), Tết Nguyên Tiêu. Buổi tối người ta thắp đèn lồng, đoán câu đố viết trên đèn và ăn bánh trôi nếp ngọt, 汤圆 tāngyuán — bánh trôi nước hay 元宵, rất giống bánh trôi nước của người Việt. Ở Việt Nam, rằm tháng Giêng cũng là ngày lễ lớn, nhiều người đi chùa. Ở Trung Quốc, Tết kết thúc từ đây.